Het reptiel in ons

oktober 1, 2015

In feite is er niets mis met het verschijnsel stress. Korte periodes van stress hebben een positieve functie. Dan passen we ons aan aan veranderende omstandigheden. Stress is een normale, fysiologische reactie van het lichaam. Bij gevaar zorgen deze veranderingen ervoor dat je kunt vechten of vluchten of je heel stil houden. Een roofdier of een andere vijand wordt zo van antwoord gediend. Dit is een normale reactie, gestuurd door ons oerbrein. En we leren van elke bedreigende situatie, een volgende keer zijn we beter voorbereid. Was mich nicht umbringt, macht mich stärker ( Nietzsche).
Stress helpt ons efficiënt te zijn in een wereld vol met nieuwe prikkels.

Reptielen hebben een brein zo groot als een uit de kluiten gewassen walnoot. En toch overleven ze al miljoenen jaren. Die walnoot is dus blijkbaar in staat een lichaam dat in de oertijd duizenden kilo’s woog op een meesterlijke wijze te besturen. Een reptiel wordt volledig door de autonome hersenen en het instinct geleid. Een meesterlijk concept. En hun brein is de oorsprong van onze moderne hersenen. Mensen en misschien bepaalde primaten hebben een tweede en een derde laag ontwikkeld in het brein. Daar worden prikkels gewikt en gewogen, gesorteerd of opgeslagen. Sommige prikkels krijgen later nog een reactie, andere hoeven geen reactie en sommige moeten direct beantwoord worden. Die selectie gebeurt in ons moderne brein.

Er is nog een laag tussen het moderne mensenbrein en het reptielenbrein en dat heet dan het limbisch systeem. En daarin zitten de amygdala die veel van ons emotioneel leven regelen. Reptielen zonder limbisch systeem hebben geen emoties. Ze overleven gewoon en planten zich voort. Ze kijken met glazen ogen naar de wereld.

Samen met het limbisch systeem en de amygdala komt er ook nog een emotioneel en instinctief leven.
Met behulp van het mensenbrein bestaat er naast angst, agressie en woede en seksuele drift ook loyaliteit, flexibiliteit, en een vorm van gevend gedrag en positivisme. Ons mensenbrein is het antwoord op de impulsiviteit en de agressie of angst van in de oertijd. We hebben ons als mens goed aangepast. We hebben als mens het palet van gevoelens uitgebreid.

Op CT Scans zien we de menselijke hersenen die zorgen voor denken, logica en allerlei abstracte begrippen zoals algebra, driehoeksmeetkunde en dergelijke. Als dat deel van het brein niet goed werkt ontstaan allerlei problemen. En dat is wat er gebeurt bij langdurige chronische stress.

Dus korte stress waarna we recuperatietijd krijgen kan eigenlijk niet zo veel kwaad. En korte stress zet aan tot groei, verandering en vernieuwing. Maar langdurige onafgebroken stress zonder voldoende recuperatiemogelijkheid vormt wel een probleem. Dan komt agressie, angst en impulsiviteit op de voorgrond.

De moderne hersenen die typisch zijn voor mensen hebben zich gedurende onze evolutie razendsnel ontwikkeld.

Maar de omgeving is sneller veranderd en zo worden we bloot gesteld aan te veel prikkels. Door te veel prikkels zijn deze hersenen niet meer in staat controle uit te oefenen op de andere delen van de hersenen. Men zou kunnen zeggen dat in zware stormen de schipper niet meer in staat is zijn schip te besturen.

En dan nemen de reptielhersenen het roer van het schip over. Dat kan soms goed verlopen, maar er gaat veel energie verloren en deze reptielhersenen kunnen ons soms in moeilijke situaties brengen met impulsiviteit en emotionele instabiliteit.

Dit gebeurt wanneer de stress chronisch wordt. Of wanneer we niet genoeg recuperatietijd hebben. In zo’n tijd leven we nu. Alles evolueert razendsnel. Onze hersenen kunnen niet meer volgen. We geraken nooit meer echt ontspannen. En dan komen de symptomen van chronische stress, chronische vermoeidheid, burn-out en bore-out te voorschijn. Dan wordt stress een negatief fenomeen.

Meer info, zie http://www.stressmanagement.be

(c) Different BVBA

Advertenties

Stress als vriend

augustus 30, 2015

Dag allemaal,

De laatste tijd zijn er weer heel wat berichten die de nadruk leggen op de positieve kant van stress. Natuurlijk kan stress heel vervelend zijn met ziekten, burn-out en depressie tot gevolg.

Maar toch horen we ook geluiden dat de aanpak belangrijk is en het denken. Dat zou veel uitmaken.

Een inspirerende wetenschapper is de Amerikaanse Kelly McGonical die recent in de beroemde TED talk een professionele confessie deed.
KellySpeaking
Voor deze getuigenis, klik hier. 

Wij  nemen ons voor met deze gegevens rekening te houden in onze nieuwe training op http://www.stressmanagement.be

En we nemen dan ook enkele gegevens mee uit de hersenwetenschappen.

Boeiend toch.

Hopelijk tot binnenkort

Luc


maak je hoofd vrij

februari 26, 2010

MAAK UW HOOFD VRIJ EN GA AAN DE SLAG!
Wij maken ontzettend veel plannen in het leven. Maar we bakken er niet altijd zo veel van.
Daarom
– Weet steeds goed wat je doelen zijn.
– Plan alleen doelen die realistisch en haalbaar zijn.
– Pas je aan wanneer jouw context verandert.
– Let erop dat er niet teveel belemmerende factoren zijn in jouw leven.
– Stel doelen, anders zwalp je doelloos door het leven
– Zijn je plannen aanvaardbaar voor de anderen rondom jou?

Een lang bestaand model om je doelen in je leven te kunnen bereiken is het TOTE model. Het TOTE model is een feedback loop en neemt alle randgebeurtenissen mee. Kort ziet het er uit als volgt:
TEST 1: meet het verschil tussen wat je wilt en wat je nu hebt
OPERATION: welke acties zijn nodig om dat doel te bereiken? Wat heb je al bereikt? Wat kan je goed?
TEST2: Doe de acties en test of deze acties je meer naar je doelen leiden.
EXIT: Stop indien je bij test 2 geen verschil meer opmerkt tussen huidige en gewenste toestand.

Regels:
Regel 1: plan bereikbare doelen waarin je echt gelooft.  Deze doelen moeten zeer concreet en positief uitgedrukt zijn in zintuiglijke termen. Je vraagt je af wat je zult zien, horen en voelen als het doel bereikt is. Hoe zullen uw vrienden en dierbaren dan reageren. Visualiseren is een sterk middel om jezelf te motiveren! Daarom maak beelden in je geest van het bereikte doel.
Regel 2 : Plan niet wat je niet wil, wel wat je echt wel wil hebben. Dit leren we in de workshop “denktechnieken”. Plan wat je echt wel wil en belast je hersenen niet met wat je niet wil. Hoe moet je dan denken en hoe stel ik een efficiënte strategie op om mijn hersenen leeg te maken zodat er ruimte is om aan dat doel te werken? 
Regel 3 : Vertel uw doelen aan veel mensen rondom u. Dit zal u helpen om gefocust te blijven. ( Extern referentiekader).
Zorg ervoor dat je plant wat JIJ echt wilt, niet wat anderen van jou willen. Zijn uw nieuwe plannen in evenwicht met uw waarden in het leven en met uw doelen op lange termijn? ( Intern referentiekader) 
Regel 4: Plan geen doelen die te moeilijk zijn. Want dan riskeer je stagnatie. Wanneer je een doel plant, dan is daar reeds een stuk van bereikt. Ga eens na hoeveel al bereikt is op een schaal van 1 tot 10. Waar ben je nu? Als er nu een paar eenheden bijkomen, wat zul je dan waarnemen en welke stappen moet je zetten om die paar eenheden te bereiken?
Regel 5 : Zorg ervoor dat uw doelen voldoende uitdagend zijn en maak gebruik van de dingen die je al bereikt hebt. Als uw doel te moeilijk is, bepaal dan een aantal kleine doelen die allemaal in dezelfde richting wijzen. En kom zo tenslotte uit bij het grote einddoel.
Regel 6 : Schrijf alles neer en maak een plan. Dit helpt ontzettend. Waar wil je staan op 1 maart, 1 april, 1 mei etc.…?
Regel 7 : Zorg ervoor dat mensen en organisatie je regelmatig aan je planning herinneren. Verdrink niet in allerhande verplichtingen en verantwoordelijkheden. Ontwikkel een soort waarschuwingssysteem wanneer je van je doel afwijkt. Denk creatief na hoe je steeds aan uw doel herinnerd kunt worden.

Regel 8: Volg Uw Vooruitgang en bouw beloningen in voor het bereiken van kleine successen. Zo blijf je gemotiveerd. Vraag een vriend of familielid om u om uw stappen te bespreken.

Regel 9. Volg een strikte timing
Regel 10: welke factoren kunnen je tegenhouden en zorg ervoor dat ze geen impact kunnen hebben.
Bijvoorbeeld: ik wil een boek schrijven
Is dit realistisch en haalbaar?

Beschrijf het in specifieke woorden: wat zie ik dan, wat voel ik, wat hoor ik, hoe reageren mijn vrienden?

Hoe weet ik dat ik dichter bij mijn doel kom?

Wat zijn de tussenresultaten?

Welke timing zal ik hanteren?

Welke stappen moet ik nog doen?
Hoe vermijd ik STAGNATIE ( stoppen)?
Hoe vermijd ik DEVIATIE ( afwijking naar een ander doel)?
Wat levert dat doel mij op?

Zijn er negatieve bijeffecten en wat doe ik daarmee?
Welk is het effect van mijn doel op anderen en wil ik dat wel?
Welk zijn de mogelijke belemmerende factoren?
Wanneer was ik succesvol. Schreef ik al artikelen en hoe voelde dat?

Neem nu een doel dat je niet bereikte. Welke verschillen bemerk je met het voorgaande en wat leer je hieruit?

CONCLUSIE:
In elk geval, om te slagen in het leven zul je moeten zorgen dat je steeds kunt beschikken over een fris hoofd. Begin eraan. Vandaag nog. Daarom:
– Zorg voor een rigide organisatie
– Vermijd stress en negativiteit
– Leer een strategie op basis van de denktechnieken
Op die manier is succes verzekerd in je leven. Je plant niet enkel, je doet wat je plant. Want herinner: wie altijd doet wat hij altijd deed zal altijd krijgen wat hij altijd kreeg!

www.stressmanagement.be